مقدمه
و از با هم آمدن در جماعت غافل نشویم چنانکه بعضی را عادت است، بلکه یکدیگر را نصیحت کنیم و زیادتر به اندازه ای که میبینید که آن روز نزدیک میشود (عبرانیان ۲۵:۱۰)
با رشد تکنولوژی در قرنی که به سرعت در حال حرکت به سوی مدرن شدن می باشد انسان نیز که مرکز این فرایند می باشد تبدیل شده است که به یک موجود مصرف گرا که عمده نیازهای خود را دیگر با صرف کمترین زمان می تواند با کمک از دنیای ماشینی تهیه کند. این تکنولوژی به خودی خود نه اینکه بد نیست بلکه در ذخیره زمان وقت و انرژی و قطعا پول ما نیز موثر می باشد.
فناوری یا تکنولوژی دانش مهارتی است برای ساختن افزار نرم یا سخت این دانش مهارت ممکن است پیچیده یا ساده شخصی یا شایع جدید یا قدیم و … باشد. فناوری و تکنولوژی بخشی از فرهنگ است. به نوع ساده تر فناوری تبدیل علم به عمل است.
این علم أنقدر قدرتمند بوده است که توانسته ما را از دنیای حقیقی به دنیای غیر واقعی و مجازی ورود بدهد. تا آنجا که تمامی دنیای ما را از روابط تا سبک زندگی و اجتماع سیاست فرهنگ و هنر زندگی ما را دگرگون کند تعاریف جدیدی از حوزه های تمدن بشر در حال شکلگیری است. اینترنت و شبکه های اجتماعی در این میان نقش تسریع بخشی را ایفا می کنند.
مسیحیت در این میان از این دنیای عریض و طویل تکنولوژی عقب نمانده و به موازات آن در حال پیشرفت و وقف دادن خود با تغییرات است. این دگردیسی برای کلیسا چیزی جدید و تازه نبوده می بینیم که در آغاز قرن ۱۹ میلادی با شروع جنگ اول جهانی و شکلگیری جنبش آزادی برابری خواهی زنان کلیسا در تلاش کرد با مدرنیزه همراه شود در موج دوم فمینست بعد از جنگ دوم جهانی و موج سوم در دهه ۹۰ میلادی همراه کلیسا در تلاش بوده تا رضایت بخش زیادی از جامعه ی خود را کسب کند تا بتواند بقایش را در این دنیای در حال رشد تضمین کند. اینکه تا چه حد این به روز رسانی و به اصطلاح رشد کلیسا موافق دنیای تکنولوژیک برای مسیحیت مفید بوده موضوعی است که در این مقاله کوتاه سعی دارم به آن بپردازم.
کلیسا و تکنولوژي
پرسش این است که آیا مسیحیت با تکنولوژی و فن آوری در تضاد است؟
پاسخ قطعا منفی است. مسیحیت نمیتواند با تکنولوژی و فن آوری روز دنیا چه ۲ هزار سال پیش و چه در آغاز قرن ۲۱ مخالف باشد. تکنولوژی در طول کتاب مقدس وجود داشته است؛ از
استفاده از فن آوری جهت ساخت معبد خداوند به دست سلیمان تا استفاده عیسی مسیح از فن آوری برای جابجایی تا استفاده از تکنولوژی برای چاپ کتاب مقدس پخش و نشر اعلام انحیل تا امروز از طریق تلویزیون ماهواره و شبکه های اجتماعی جهانی مسیحیت همواره از پیشرفت علم در زمینه تکنولوژی جهت پیشبرد اهداف خداوند در کلیسای خود استفاده کرده است. بالخص امروز در کشورها و سرزمینهایی که ورود مسیحیت و مبشرين بداتحا ممنوع می باشند، فن آوری و تکنولوژی هست که راهگشای ورود مبشرین به مناطق ممنوعه می شود. اینترنت و ماهواره راه اعلام انحیل است. کره شمالی ایران افغانستان سومالی یمن سودان و… مناطقی هستند که ورود مبشرین در آن یا غیر ممکن است یا بسیار خطرناک می باشد؛ بنابراین تنهاه راه اعلام انحیل همانگونه که گفتم استفاده از شبکه های اجتماعی و تلویزیون و ماهواره می باشد.
آیا این مغایر با کتاب مقدس است؟ پاسخ باز هم منفی است.
موضوع بر سر استفاده آن می باشد. دنیای مجازی و تکنولوژی می تواند وسیله ای باشد که خداوند از آن برای نحات جانها استفاده می کند و یا می تواند وسیله ای در دستان شرارت انگیز انسان فروافتاده باشد که جانها را می گیرد.
پس مشکل در این میان کجاست؟ اگر امروزه در ایران و افغانستان سازمانها و تلویزیون های مسیحی از اینترنت و دنیای مجازی برای نجات جانها استفاده می کنند پس چه ایرادی می توان در راه استفاده از این ابزار قدرتمند در کلیسا یافت؟
من مشکل را در اینجا می بینم که همانگونه که کلیسا همیشه در صدد به روز رسانی و رشد خود برای همسان کردن با بخش فرهنگ و روابط اجتماعی بوده امروز نیز در تلاش است تا اشتباهی را که در قبال موج فمینیست در اوایل قرن ۱۹ مرتکب شد را تکرار کند.
منظور چیست؟ صحبت بر سر تغییر مفاهیم و تعاریف کتاب مقدسی از نقش کلیسا و ایمانداران است. شاید بپرسید خوب این یعنی چه؟ به زبان ساده می توانم اینگونه بگویم که امروز در کلیسا مفاهیمی در حال شکلگیری است که و امدار دنیای تکنولوژی می باشد اما این مفاهیم و تعاریف از چارچوب کتاب مقدس و آن شناختی که از خودش به ما داده است نمی گنجد و در بخش هایی حتی از آن چارچوبی که کلام برای ما تعیین کرده است خارج می شود.
پس مشکل بر سر تکنولوژی نیست ایراد در نوع استفاده از آن می باشد.
یکی از مع لاتی که کلیسای پارس زبان با آن دست به گریبان است جفای حاصل بستن کلیساهای مرئی و ساختمانی در ایران به دست رژیم حاکم بر این کشور است. بنابراین ما در ایران در حال حاضر حداقل تا زمان مکتوب کردن این مقاله کلیسایی ساختمانی نداریم که ایمانداران پارس زبان مسلمان زادگان مسیحی بتوانند آزادانه در آن به پرستش و موعظه و تعلیم کلام بپردازند. فارغ از وجود کلیسایهای زیر زمینی بسیاری که در ایران وجود دارند اما به شکل قانونی این کلیساها نمی توانند علنا در معرض دید همگان قرار بگیرند. این کمبود و مشکل داشتن کلیساهای مرئی یا ساختمانی و متمرکز باعث به شکلگیری موج جدیدی از یک جریان خطرناک در میان ایرانیان شده است.
من نام این جریان جنبش کلیسای اینترنتی / مجازی یا تلویزیونی می نامم.
جنبش کلیسای اینترنتی / مجازی یا تلویزیونی چیست؟
همانگونه که از اسم این جنبش می توان فهمید این جریان به کلیساهایی اشاره دارد که از حوزه ی ساختمان یا خانگی یا محلی یا محله ای خارج شده و به دنیای سوشیال مدیا تلویزیون و ماهواره ورود کرده و به صورت مجازی با مخاطبین خود ارتباط می گیرند و در آن تمامی مراسمات یک کلیسا که شامل پرستش موعظه کلام تعلیم کلام دعا با ایمانداران اجرای عشای ربانی و تعمید آب است و تمامی این مشخصه ها که نشانه یک کلیسا می باشند به صورت مجازی در نظر گرفته شده اند.
در این مراسمات دقیقا مثل یک کلیسای واقعی ایمانداران از نقطه های مختلف ایران و شاید هم دنیا در یک پلا تفرم مثل تلویزیون فیس بوک اینستاگرام اسکایپ زووم و… جمع می شوند و تمامی اعمالی که در یک کلیسای مرئی وجود دارد به صورت مجازی اجرا می شود.
شاید عده ای از خوانندگان این مقاله بگویند خوب ایراد و یا مشکل در این میان چیست؟ در ایران یا افغانستان کلیسا وجود ندارد و چه ایرادی دارد که ما که در داخل ایران یا افغانستان هستیم بتوانیم از برکت و فیض داشتن کلیسا با دیگر ایمانداران استفاده کنیم؟ حالا بصورت مجازی هم که شده ما برکت میگیریم و این برکت باعث بنای و رشد ما می شود. شاید هم بگویید شما دیگر زیادی مته به خشخاش می گذارید
من نیز چند سال پیش دقیقا همین دیدگاه را نسبت به کلیسای مجازی داشتم و بسیار خوشحال بودم از فعالیت چند گروه کوچک و محدود تحت لوای همین نام کلیسای اینترنتی چون خودم از تعالیم ایشان استفاده میکردم. اما بعدها در روند رشد در ایمان مسیحی خود به در رابطه با این جماعت مجازی به طور کل با پرسش هایی روبه رو شدم که وادارم کرد به تحقیق و تفکر بیشتر درباب این موضوع شاید به جرات بتوانم بگویم در دنیای مسیحیت پارس زبان برای اولین بار هست که این خطر بازگو میشود. من به شرح ایرادات و خطر کلیساهای مجازی می پردازم پیش از ورود به طرح پرسش ها و تشریح انحرافات می خواهم برای شما خوانندگان این موضوع را یادآوری بکنم که من هیچ ایراد و مشکلی در خدمات اینترنتی و مجازی و تلویزیونی مسیحی نمی بینم علی رغم انحراف تعلیمی در بعضی از خدمات مجازی در میان پارس زبان نفس خدمات به علت بسته بودن فضای بشارت در ایران و افغانستان بسیار خوب موثر و قابل ارج نهادن است. پس مشکل با خدمت تعلیم یا شاگرد سازی یا پرستش از طریق دنیای مجازی نیستم مشکل کلیسای اینترنتی می باشد که به تشریح توضیح می دهم.
نقد جنبش کلیسای اینترنتی مجازی یا تلویزیونی چیست؟
ایرادات
۱ نقد اصلی وارده بر کلیسای اینترنتی عدم وجود استنادات و آرگومنت های کتاب مقدسی جهت مشروعیت بخشیدن به آن می باشد. معمولا برای توجیه کلیسای اینترنتی از این آیه استفاده می شود
زیرا جایی که دو یا سه نفر به اسم من جمع شوند، آنها در میان ایشان حاضرم
متی ۲۰:۱۸)
عمده ایمانداران می گویند هر کجا که ما به نام خداوند جمع بشویم پس عیسی مسیح در آنجا حضور دارد بنابراین آنها کلیسا است. این تفسیر و تاویل از نقل قول عیسی مسیح کاملا غلط و اشتباه می باشد.
در توضیح این آیه باید یادآور بشوم که عیسی مسیح درباره چگونگی طرز برخورد با خطا کار را برای ما توضیح می دهد از آیات ۱۵ تا ۱۷) سپس از آیات ۱۸ تا ۲۰ درباره قدرت و اقتداری که به ایمانداران درباره انجام عمل توبیخ خطا کار داده شده است توضیح می دهد. عیسی مسیح در آیه ۲۰ در اصطلاح و یا تفسیر میگوید هرگاه شما حکمی درباره خطا کار صادر کردید این حکم مشروعیت دارد و نشان این قانونی بودن شخص خود من عیسی مسیح هستم برای برخورد با خطاکار کانتکست و موضوعیت این آیه به ما این تالویل را ارایه می دهد.
درست است هرگاه که ما ایمانداران دور هم به نام عیسی مسیح جمع می شویم عیسی مسیح آنجا حضور دارد به واسطه ی روح قدوسش اما عیسی مسیح هیچ وقت اعلام نکرد هروقت دو یا سه نفر به نام من جمع بشوند آنجا کلیسا است. همین الآن نیز عیسی مسیح به واسطه ی روح قدوسش در روح ما وجود دارد. اما شاخص داشتن یک کلیسا و تعریف کلیسا این نمی باشد.
نقد دوم به جنبش کلیسای مجازی و یا اینترنتی این است که اعضای آن بصورت دائمی و پاسخگو به کلیسا نمی باشند و از طرفی دیگر شبان و یا مشایخ کلیسا نمی توانند بر اعضای کلیسای خود نظارت روحانی و یا فیزیکی داشته باشند تا بتوانند برای رفع مشکلات ایشان تلاش کنند. این عدم تعهد دوسویه از کلیسا به اعضا و اعضا به کلیسا باعث می شود که یکپارچگی و اتحاد ایمانداران در دعا تشویق و تنبیه و مشارکت که بخش مهم از زندگی مسیحی است حفظ نشود.
نمونه ای می آورم
بر فرض علی که در ایران است عضو یک کلیسای مجازی یا اینترنتی می باشد. علی در یک گناه قرار دارد یا در یک مشکل روحانی قرار گرفته که آن را نه به شبان خود نمی گوید. نتیجه آن می شود که این عضو کلیسای مجازی عمدتا مشغول انحام گناه و یا اشتباه خود می باشد و هیچ یک از دیگر اعضای کلیسا نیز نه او را می بینند و نه نظارتی بر نوع رفتار این شخص وجود دارد. پس ما با کلیسایی روبه رو هستیم که علی رغم اینکه شخص گناهکار وارد آن می شود اما پروسه تقدس در خداوند برای علی ما که در ایران است انجام نمی شود زیرا تحت نظارت هیچکسی
نیست.
در اعتقادنامه کلیسایی و ستمنیستر می خوانیم که
این مقدسین با یکدیگر در محبت متحد شده و در عطایا و برکات یکدیگر نیز اشتراک دارند و بر آنها واجب است که وظایف عمومی و شخصی خود را که باعث سعادت روحانی و جسمانی همگان می گردد به انجام رسانند مشارکت کلیسایی
پرسش اینجاست چه کسی نظارت بر این وظایف عمومی می باشد؟ شبان یا مشایخ کلیسا چگونه می توانند این مشارکت را ارزشگذاری کنند زمانی که کسی در بین آنها حضور ندارد؟
نمونه ی دیگر
شهریار که او نیز در ایران زندگی می کند و به علت نبود کلیسای مرئی عضو یک کلیسای اینترنتی و مجازی شده است پس از گذشت ۶ ماه بر فرض از تعالیم موعظه پرستش و یا أصلا قیافه ی شبان خود راضی نیست؛ نتیجه آن می شود که به راحتی فقط با چند کلیک عضویت کلیسایی خود را قطع کرده و به عضویت کلیسای اینترنتی دیگری در می آید. این عدم تعهد و امانتداری باعث می شود که شهریار پس از گذشت چندین سال عضو بیش از ۱۰ کلیسا بوده، زیر نظر بیش از ۱۵ شبان مختلف با دیدگاهها الهیاتی مختلف و هنوز به دنبال کلیسایی دیگر است که با میل و سلیقه خود یکی باشد. کلیسای اینترنتی برای شهریار چیزی بیشتر از یک تفنن و وقت گذراندن با چاشنی عیسی مسیح نیست.
نقد سوم به جنبش کلیسای اینترنتی یا مجازی سبک و بی حرمت نمودن دو آیین بزرگ کلیسا یعنی عشای ربانی و غسل تعمید آب است.
به این تعریف از دو آیین کلیسا نگاهی بیاندازیم
آیین های مقدس نشانه ها و مهرهای عهد فیض هستند. این آیین های مقدس همزمان با این عهد الهی توسط خدا مقرر شده اند تا نشان دهنده ی مسیح و برکات او باشند و مقام ما را با او و در او تأیید نمایند و به منزله ی تفاوت آشکاری باشند در میان کسانی که به کلیسا تعلق دارند با کسانی که متعلق به جهان هستند و تا ایمانداران را ترغیب نمایند که خدا را در مسیح طبق کلام مقدسش صادقانه خدمت کنند. فیض و برکتی که در آیین های مقدس بر اثر اجرای صحیح آنها وجود دارد از قدرت خود آنها نیست. هم چنین مفید بودن آیینهای مقدس بر دینداری و مقصود اجرا کننده ی آن متکی نمی باشد بلکه قدرت و مفید بودن آیین های مقدس ثمره ی کار روح القدس بوده و بر اساس کلام خدا که آنها را مقرر فرموده است قرار دارد زیرا کلام خدا این آیین ها را مقرر کرده و وعده داده است که کسانی که این آیین ها را با شایستگی بپذیرند از ثمرات آنها بهره مند خواهند شد. اعتقاد نامه وستمنيستر فصل (۲۷)
می بینیم که ایمانداران با انجام عشای ربانی و تعمید آب عمل خداوند یعنی مرگ مرگ و رستاخیز او را به یاد می آورند با چه هدفی؟
با هدف اتحاد در بدن مسیح
با هدف نشان دادن برکاتی که ما با مرگ مسیح بر صلیب نصیمان شده
با هدف درک مقام ما در مسیح و با مسیح
با هدف اعلام عضویت مرئی در کلیسا
با هدف اعلام ایمان خود به کلیسا
با هدف نشان دادن تقدس ما از گناه
حال چگونه می توان این شام خداوند را که یک آیین مقدس و حرمت نهاده شده از طرف خداوند و کلیسایش است را با نازل سازی در سطح اینترنت و مجازی بجا آورد. مگر نه آنکه
تنها ایمانداران می توانند در این آیین شرکت کنند؟ پس چگونه کلیسای مجازی بر عدم شرکت غیر مسیحیان در این آیین نظارت دارد؟ آیا کلیسای مجازی با عدم نظارت بر شرکت غیر مسیحیانی که در خانه هایشان نشسته اند و معلوم نیست در چه وضعیتی می باشند در بی حرمت کردن آن شراکت ندارد؟ از کدام راه می کلیسای مجازی می تواند تشخیص بدهد که آیین شام خداوند در سلامت روحانی و فیزیکی خودش برگزار می شود؟ هیچ تشخیصی متاسفانه در این میان نیست و حتی ممکن است مسیحیانی که در وضعیت غیر سالم روحانی می باشند و قاعد تا کلیسا ایشان را از انجام شام خداوند بخاطر اقتداری که دارد می تواند منع کنند نیز هیچ منعی را پیش روی خود نمی بینند.
چگونه می توان فردی را از طریق اسکایپ و یا تلوزیون تعمید داد حال آنکه می بایست شاهدين اعضای کلیسا بر اعتراف ایمانی شخص تعمید گیرنده بر تعهد به خدمت به خداوند حضور ندارند. آیا نمونه ای در کتاب مقدس یافت می شود که رسولان از طریق نامه هایشان بگویند ما شما را تعمید می دهیم و یا در شام خداوند حضور داریم؟ آیا این خود نشان از بی حرمت کردن این دو سنت مقدس در کلیسا نمی باشد؟
ایجاد بستری برای تنبل شدن ایمانداران خارج از ایران زمانی که مسیحیان خارج از کشور می بینند کلیسای اینترنتی تاسیس شده است کم کم بستری برایشان مهیا شده است که نرفتن به کلیسای مرئی و ساختمانی خود را توجیه کنند. آنان که دیگر خارج از ایران زندگی می کنند و هیچ محدودیتی از لحاظ امنیتی برای رفتن به کلیسا رفتن ندارند تا با دیگر مسیحیان در کلیسای خود دچار اختلاف میشوند و یا از عملکرد شبان یا مشایخ کلیسایشان چه خوب چه بد رضایت را کسب نمی کنند و یا بخاطر اشتباه و یا گناهشان مورد بازخواست قرار می گیرند کم کم از کلیسای خود فاصله گرفته و به جمع کلیسای اینترنتی می پیوندند. دلایلش روشن است
– عدم نظارت کافی بر ایمانداران
– عدم پاسخگویی ایمانداران به رهبران کلیسا
– تنبلی روحانی و فیزیکی
۵ ساده سازی تعاریف و حقایقی چون کلیسا اگلزیا یعنی جمیع ایمانداران کما اینکه در پیش از شکل گیری کلیسا اگلزیا به جمع افراد معمولی برای شنیدن سخنرانی اطلاق میشد اما اکنون اگلزیا به جمع فراخواندگان گفته می شود فراخواندگانی که تشکیل شده اند از متولدین به روح و در جسم حاضر در یک مکان ساده سازی معانی و تعاریف کتاب مقدسی به بهانه پیشرفت تکنولوژی جفا و کمبود چیزی مثل کلیسا و یا هرچیز دیگر خود نشان از عملکردی سریع بدون دانش و پشتوانه لازم کتاب مقدس می باشد. اینکه سازمان یا تلویزیونی بیاید و به بهانه آنکه به مسیحیان سرویس کلیسایی می دهد کلیسای مجازی یا اینترنتی یا تلویزیونی تاسیس کند دلیلش چه می تواند باشد؟ آیا سودهای کلان مالی پشت این جنبش کلیسای مجازی نهفته است؟ آیا دست های پنهان تلاش در منحرف کردن مسیحیت راستین دارند؟ و یا در خوشبینانه ترین حالت قصد نیت این افراد خوب است اما نمی توانند از سود این نوع پروژه ها برای شبکه و سازمان خود بگذرند؟
سخن پایانی
من مخالف شنیدن موعظه واعظان یا پرستش یا شنیدن تعلیم معلمین از طریق اینترنت و یا مشاهده مراسم کلیسایی از طریق اینترنت نیستم موضوع بر سر عضویت در کلیسای مجازی و مسایلی که توضیح دادم می باشد.
به هر صورت دلیل هر چه که باشد خوب یا بد جنبش کلیسای اینترنتی روز به روز در میان پارس زبانان به بهانه کمبود و محدودیت در میان ایرانیان در حال رشد است. این رشد و حتی موفقیت های نسبی که حاصل می شود کتاب مقدسی بودن این جنبش را نمی تواند اثبات کند. شما می توانید در اینترنت و دنیای مجازی برای جلال نام خداوند خدمت بکنید. در آن هیچ منعی وجود ندارد. اما زمانی که وارد موضوعیت کلیسا گلزیا) می شوید می بایست بسیار محتاط بود. محتاط بود تا از چارچوب های کتاب مقدس به بهانه های مختلف خروج نکنیم.
مسیحیت پارس زبان مسیحیتی جوان است. ما در حال رشد هستیم. ما در حال یادگیری هستیم ما در حال تجربه کردن روش های جدید و نو برای اعلام بشارت انجیل هستیم. یاد می گیریم و یاد می دهیم. اما در این راه سخت و دشوار به سوی عمق های خداوند می بایست مطیع کتاب مقدس باشیم. از خداوند جلو نزنیم. اگر مسیحی در ایران نتوانسته است غسل تعمید بگیرد گناهی مرتکب نشده است زیرا نه ایمانداری بوده و نه کلیسایی تا او را تعمید بدهد. اگر تعمید نگرفته است پس شام خداوند را نیز نمی تواند بجا بیارود. آیا گناهی مرتکب شده است؟ خیر خداوند شاهد بر قلب ایمانداران است و شرایط تنگ و مشکلات ایشان را برای بجا آوردن فرایض ش می بیند. پس نگذارید به بهانه های اینچنینی شما را بفریبند و به سمت کلیسای مجازی یا اینترنتی بکشانند.
متاسفانه کلیسای پارس زبان در شرایط روحانی خوبی به سر نمی برد. کلیسای پارس زبان تبدیل شده به کارزاری برای رقابت بین بعضی سازمانها و بعضی تلوزیون های مسیحی تا مخاطبین بیشتر جذب کنند تا گزارش های سالیانه درخشان تری به اسپانسرهای خارجی خودشان ارایه کنند. متاسفانه کلیسای اینترنتی و مجازی حاصل این رقابت ناسالم در فضایی مسموم است.
در نهایت من بر این باور هستم که کلیسای اینترنتی و مجازی یا تلویزیونی هیچ خاستگاه و جایگاه کتاب مقدسی ندارد و بنابراین موجودیتش مورد پذیرش خدای کتاب مقدس نمی باشد.
اگر شما کلیسا را از طریق اینترنت فقط دنبال می کنید ربوده شدگی را نیز از طریق رادیو خواهید فهمید.
شماس مانی محمدی خدمت چهره به چهره رویای آشتی پار زبانان با عیسی مسیح